Sunday, February 19, 2012

काळी



`द गुड अर्थ` या जगप्रसिध्द कादंबरीचा अनुवाद


मूळ लेखिका- पर्ल बक
अनुवाद- भारती पांडे
पृष्ठे- २८६
किंमत- २८० रुपये.


अत्यंत जीवघेण्या संघर्षानं व्यापलेलं पण त्याचवेळी अत्यंत संथ असणारं वांगलुंग या चीनी शेतक-याचं लांबलचक आयुष्य हा या कादंबरीचा गाभा आहे.
वागलुंगच्या लग्नाच्या दिवसापासून या कादंबरीची सुरवात होते. ती त्याचे प्रौढ, सुशिक्षित , शहरी मुलगे त्याच्या मरणाची वाट पाहात आहेत, इथं ती संपते....

या मधल्य़ा मोठ्या कालखंडात जमिनीवर प्रेम करत करत समृध्द आयुष्याचे टप्पे ओलांडणारा. संपन्नतेच्या काठावर उभा राहून तटस्थपणे आपल्या गतजीवनाकडे बघणारा वांगलुंग दिसतो.

हे सारं आयुष्य कोणत्याही देशात आणि कोणत्याही संस्कृतीत घडू शकेल इतकं सामान्य आहे.

एका गरीब चीनी शेतक-याच्या धकाधकीच्या आणि लांबलचक आयुष्याचं अगदी सरळ सोप्या भाषेत वर्णन करणारी ही कादंबरी...
अमेरिकन साहित्याचा मानदंड ठरली आहे.

सहा संशयित

हत्येतही जातीची उतरंड असते.
विकी रायचा, एका अत्यत प्रतिष्ठित मंत्र्याच्या मुलाचा त्यानेच आयोजित केलेल्या झगमगत्या पार्टीत खून होतो.
पार्टीला आलेल्या पहुण्यांपैकीच एकाने हा खून केला आहे.
सगळे पाहुणे अतिशय प्रतिष्ठित.:..पण त्यात पोलिसांना सहा आशा त-हेवाईक व्यक्ती आढळतात ज्यांच्याकडे पिस्तुल होते आणि मनात विकी रायच्या हत्येची छुपी, पण धगधगती प्रेरणा!

भारतातील एक नामवंत शोधपत्रकार अरुण अडवाणी यांने खूनी कोण याचा छडा लावण्याचे व्रतच घेतले आहे!
या प्रयत्नामागे आपल्यासमोर उलगडच जातो, तो त्या सहा व्यक्तींच्या आयुष्याचा बहुरंगी,
कधी सुन्न करणारा, तर कधी मन हेलावणारा जीवनपटच1
पण अडवीणी तरी विश्वासार्ह आहे?
का काही वेगळा हेतू, अजेंडा त्याच्याही मनात आहे?
समकालीन भारताच्या बहुरंगी समाजजीवनाचे सुन्न चकित करणारे चित्रण!



मूळ लेखक- विकास स्वरुप
अनुवाद- वन्दना अत्रे
पृष्ठे- ४२६
किंमत- ४५० रुपये.
मुखपृष्ठ- चंद्रमोहन कुलकर्णी.


समकालीन भारतातील गंध आणि दृष्टी यामुळे समृध्द असलेली ही रहस्यकथा.... विकास स्वरुप यांची शैली आणि कथानक- हाताळ्ण्याची धाटणी यांवर पुन्हा एकदा प्रकाश टाकते. वाचक नक्कीच याला दाद देतील!
-लायब्ररी जर्नल

बिट्रेयल




डब्लीनमधील हार्मन सुधारणागृह हा युरोपमधील सर्वात भयानक तुरुंग..
डॉ. फ्रॅंक रयान यांच्याकडे बंदिजनांच्या आरोग्य़ाची जबाबदारी आहे.
फार जोखमीचे काम. ह्याआधीच्या डॉक्टरचा खून झाला होता.
डॉ. रयान याने मात्र ही जबाबदारी आव्हान म्हणून स्वीकारली आहे.

एका पहाटे रयानला फोन करून तुरुंगात बोलावण्यात येते.
सुखशय्येतील प्रेयसीचा निरोप घेऊन डॉ. रयान तडक निघतो.
पण तो सापडतो एका सापळ्यात...
शुध्दीवर आल्यावर त्याला वाटतं, की तो हॉस्पीटलमध्ये आहे .पण काहीतरी चुकतयं.
परिचारिका खोलीचे दार कुलूप लावून का बंद करते.? लिसा का भेटायला येत नाही?
रयान तुरुंगात तर नाही?...

परस्परविरोधी आणि गोंधळात टाकणा-या पुराव्यामुळे डॉ. रयान चक्रावून जातो.
त्याचा माग काढताना डॉ. रयान तुरुंगातील संवेदनाशील `जे` कक्षापर्यंत पोहोचतो.
तिथे एका गूढव्यक्तीचे वास्तव्य आहे...

मूळ लेखक- पॉल कार्सन
अनुवाद- मुकुंद कुर्लेकर
पृष्ठ- २०८
किंमत- २२० रुपये.


`ह्दयाचे ठोके वाढविणारी..गोठवून टाकणारी भयकथा`...म्हणजे `बिट्रेयल`!
-द आयरिश इन्डिपेन्डन्ट

पॉल कार्सन यांचे `बिट्रेयल` हे पुस्तक म्हणजे उत्कृष्ट भयकथा आहे. कथेचा शेवट सौम्य असला तरी तेवढाच हादरवून टाकणारा आहे. कथा वाचताना मला खूप आनंद मिळाला.
-जे रॉबर्ट इवबॅंक

युरोपमधील डब्लिनचे `हार्मन` सुधारणागृह म्हणजे विशेष सुरक्षाव्यवस्था असलेललं भयानक कारागृह होतं. या कारगृहात ड्रग माफिया, दहशतवादी, टोळीयुध्दाचे प्रमुख, लेंगिक शोषण करणारे अशा कुख्यात लोकांचा भरणा होता. या अशा भयानक कारागृहात जिथे आधीच्या डॉक्टरचा खून झाला होता तेथेच डॉ. रयानची `चीफ मेडिकल ऑफीसर` म्हणून नेमणूक झाली होती. अशा परिस्थीतीत काम करणे म्हणजे वैद्यकीय आणि वैयक्तिक दृष्ट्या डॉ. रयान यांच्यापुढे एक आव्हानच होते. हार्मन कारागृहात `जे` विंगमध्ये एक व्यक्ति नजरकैदेत होती. त्याभोवती देशांतर्गत राजकीय आणि आंतरराष्ठीय हितसंबंध बंदिस्त झाले होते...
`बिट्रेयल`च्या वेगवाने कथानकाच्या माध्मातून कार्सन यांनी हार्मनच्या तुरुंगातील भयानक वास्तव मांडले आहे
.- सेंट मार्टिन्, प्रेस

Saturday, February 18, 2012

जाईची सुगंधी फुले





ग्रामीण व गरीब कुटुंबात जन्मलेल्या व स्वकष्टावर आणि स्वकर्तुत्वावर पुढे आलेल्या किसन शिंदे यांचे हे आत्मचरित्र


एक अस्पृष्य मानल्या गेलेल्या आणि सर्वार्थाने बहिष्कृत केल्या गेलेल्या समाजात जन्मलेल्या व्यक्तीने प्रतिकूल सामाजिक परिस्थितीवर स्वतःच्या प्रयत्नाने मात करून जगण्याच्या संघर्षात यश कसे प्राप्त केले, आपल्या जगण्याला अर्थ देण्याचा आणि ते सुंदर करण्याचा सर्वशक्तिनिशी कसा प्रयत्न केला, त्या सर्व प्रयत्नांचा ओघवत्या भाषेत अभिव्यक्त केलेला तपशील म्हणजे श्री. शिंद यांचे आत्मकथन आहे. या तपशीलात कुठेही कृत्रिम भडकपणा नाही. म्हणून हे आत्मकथन वैशिष्ट्यपूर्ण बनले आहे.
पाटबंधारे विभागात कनिष्ठ अभियंता म्हणून नोकरीस सुरवात करून कार्यकारी संचालकासारख्या सचिव श्रेणीतील पदावरुन निवृत्त झालेल्या आणि आयुष्यभर दगड-मातीशी संबंध आलेल्या शिंदे यांनी आपली साहित्यिक अभिरुची जतन करीत मानवी संबंधाचे बारकावे एखाद्या कुशल लेखकाप्रमाणे कधी प्रवाही तर कधी काव्यात्म भाषेत उलगडून दाखविले आहेत. हे त्यांच्या लेखनाचे मोठ यश आहे...


लेखक- किसन दगडू शिंदे
पृष्ठे- ४६२
किंमत- ५०० रुपये
मुखपृष्ठ- चंद्रमोहन कुलकर्णी

नीलकंठ



स्त्री-पुरुष आणि नियती यांचे रंग दाखविणा-या कथा


जीवनातल्या नानाविध वाटांवर कित्येक माणसं भेटतात.
निव्वळ चेह-यावरुन तळातला खळाळ हाती लागणं तसं कठीणच!
व्यक्ति-व्यक्तींमधले परस्परसंबंध, त्यांच्या वागण्याच्या विलक्षण त-हा,
भावनांचे कंगोरे आणि कळत-नकळत उफाळणारे तरंग
या सा-याचा मनोज्ञ वेध `निलकंठ` कथासंग्रहातून प्रतीत होत राहतो.

कायमचं अगम्य असं स्त्री-पुरष नातं!
प्रेम हा एकच शब्द, पण त्याच्याही अनंत छटा!
नियतीच्या भोव-यात गटांगळ्या खाणारं आयुष्य आणि
त्यात अडकलेलं अवघं मनुष्यजीवन!

अशा सगळी घट्ट वीण अलवार उसवून दाखवण्याची लेखिकेची
देखणी धडपढ चैती, बळीचं तळं, वादळ, मेड फॉर इच अदर
यांसारख्या कथांमधून जाणवत रहाते.
उत्कंठा जागविणा-या, आतला तळ ढवळून टाकणा-या,
आणि वास्तव यांच्या सीमारेषेवर रेंगाळायला लावणा-या या कथा म्हणजे
एक तरल अनुभूती!


लेखिका- स्नेहल जोशी
पृष्ठे- २२२
किंमत- २४०
मुखपृष्ठ- चंद्रमोहन कुलकर्णी

मातीखालची माती



उन्हाळा पडला की, बापू मांगाचे नावसुध्दा आमच्या तसरीला कोणी घेत नाही. त्याच्या कोणी पाळतीवर रहात नाही. त्याने चोरलेलेला कडबा पकडण्यासाटी जोंधळ्यात कोणी लपून बसत नाही. गवत कापताना धरण्यासाठी कोणी झाडावर चढून बसण्याची तसदी घेत नाही. जो तो शेतकरी आपल्या कामात दंग होऊन जातो.

पावसाळ्यात मात्र वेगळं असतं. बापू ह्या तसरीला कालवा उसळून देतो. इथं आहे तर तिथं आहे. इथं गेला तर तिथं गेला; असं करून सोडीत असतो. त्यावेळी शेतक-याचं मन थारी नसतं. कोणी कोणी तर पहाट चांदणी मोहरायला शेतात येतो. कामाला लागतो. मग दहिवर असू दे; नाहीतर कडक थंडी असू दे. कोणी रातचं चिखल तुडवीत वसतीला येतो. चिखलातले कुचके काटे पायांची चाळण करुन टाकतात. प्रत्येक काट्याला बापूला शिवी हासडली जाते. कोणी हारमाळ टळवून, वकून चुकवून कुठं तरी दडून बसतात. बापूवर ज्याची त्याची पाळत असते. कोणी बेंडील माणूस बापूला पकडून चावडीत अडकवून टाकण्याचे इमले रचीत असतो, तर कोणी मवाळ शेतकरी बापूला समजुतीने वागवून घेतात. एखाद्या वेळेला भारं-दोन भारं वैरण देऊन गप बसतात. कधी आपल्याच ढोरांना वैरण नाही; म्हणून बापूला तोंडानंच घालवतात...बापू मग गप निघून जातो.


( पुस्तकातल्या `बापू` या कथेमधून)

लेखक- आनंद यादव
पृष्ठे- १३८
किंमत-१४० रुपये.
मुखपृष्ठ- चंद्रमोहन कुलकर्णी


ग्रामीण जीवनातील हे विविध दर्शन अस्स्लल शैलीतला हा आविष्कार.
मातीवर उगवलेल्या कोवळ्या अंकुराइतकीच लेखकाच्या मनाला
मातीतल्या गहि-या थरांची ओढ लागली आहे...
ही विविध व्यकितचित्रे संवेदनाशील मनाने टिपली आहे.
त्यातला प्रत्येक माणूस जिताजागता वाटतो....
आणि त्यासोबत बाचकांच्या मनालाही अंकुर फुटतो.
सभोवारच्या माणसांचेही माणूसपण त्यांच्या मनाला जाणवू लागते.
ती जाणीव मनातल्य़ा मातीत रुजते., बहरते...
असे हे जिवंत पुस्तक आणखीही खूपसे पालवून जाते!

जॅपनीज रोझ



जगाला अज्ञात असणारी, एका कामिकाझी स्त्री पायलटची झपाटून चाकणारी कथा


पर्ल हार्बरच्या हल्ल्यात यशस्वी झालेल्या जपानी राष्ट्राची आगेकूच..
दुस-या महायुध्दात दोस्त राष्ट्राकडून मार खाणारे जपानी पार खिळखिळे
झाले होते. राष्ट्रप्रेमाने प्रेरित होऊन सतराःअठरा वर्षांची पोरंही युध्दात
सैनिक म्हणून भरती होतात. मुली नर्स आणि इतर कामे करतात,,..

सायुरी मियामोटो अशीच एक तरुणी. टोकियोला नर्स म्हणून काम करत
असताना ती आपली मैत्रीण रैकोच्या वाग्दत वराचा मृत्यू पाहते.
युध्दात तिचा भाऊ बोटीवर आणि मैत्रीण रैको बॉम्बहल्ल्यात मरण पावते.
ह्या सर्वांचा सूड घ्यायचा म्हणून ती `कामिकाझी` पायलट बनते,
तेही पुरूष वेषांतर करुन. पुरुषांच्या बरोबर रहाणे, जगणे,
प्रशिक्षण घेणे ह्यात हे वेषांतर उघड होते,
तेही तिचा प्रशिक्षकच आणि प्रियकर असणा-या ताकुशीकडे.
ह्यात पुरुषांचे वेषांतर करून लष्करात घुसलेली ही स्त्री.
ह्या गुन्ह्यांची तिला काय शिक्षा मिळते?..
ही कहाणी तशी अदभूत, विलक्षणच...



मूळ लेखिका- रेई किमुरा
अनुवाद- स्नेहल जोशी
पृष्ठे- १९०
किंमत- २०० रुपये
मुखपृष्ठ- चंद्रमोहन कुलकर्णी